Đầu tư năm 2024: những chuyện đã qua và những điều chưa kể

************************

Tuyên bố miễn trừ trách nhiệm

Bài viết thể hiện quan điểm cá nhân của người biên soạn và chỉ nhằm mục đích chia sẻ thông tin. Đây không phải khuyến nghị đầu tư.

Anh chị em vui lòng xem đây là một tư liệu tham khảo và tự chịu trách nhiệm với các hoạt động đầu tư của bản thân.

***********************

 Xin chào tất cả anh chị em,

Chúng ta vừa trải qua một năm 2024 với rất nhiều cung bậc cảm xúc trên các thị trường đầu tư. Trước khi đến với những dự định trong năm mới, hãy cùng nhìn lại một vài sự kiện nổi bật của các thị trường đầu tư năm đã qua, và kể cho nhau một vài câu chuyện mà ít khi chúng ta được thấy trên truyền thông.

Từ những chuyện mà ai cũng thấy

1. Tỷ giá kịch trần

 2024 là một năm "tưởng không khó mà khó không tưởng" của SBV trong điều hành tỷ giá. Sau khởi đầu với quý I "dễ thở", tỷ giá USD/VND đã liên tục chạm và vượt trần biên độ trong suốt quý II và nửa đầu quý III và chỉ giãn ra một chút trong tháng 8 tới trung tuần tháng 9, sau đó, tiếp tục thách thức nhà điều hành cho tới ngày cuối cùng của năm. Theo ước tính của chứng khoán Rồng Việt, trong năm 2024, SBV đã bán khoảng 9,4 tỷ USD ra thị trường, tương đương 11,4% dự trữ ngoại hối. SBV dường như đã và đang phải "gồng hết cỡ" để giữ ổn định tỷ giá khi liên tục phải phát hành tín phiếu, bán USD cho các ngân hàng có trạng thái ngoại tệ âm. 

https://vietnamfinance.vn/ty-gia-usd-vnd-pha-dinh-lich-su-nhnn-ban-manh-usd-can-thiep-d120775.html

Tỷ giá liên tục kịch trần dẫn tới nhiều hệ lụy như làm tăng lãi suất thị trường liên ngân hàng do các can thiệp của SBV, gây thiệt hại cho các doanh nghiệp mua bán bằng ngoại tệ, và quan trọng nhất với các nhà đầu tư là khối ngoại liên tục bán ròng. Tính tới cuối năm 2024, khối ngoại đã bán ròng hơn 3,5 tỷ USD, tương đương với khoảng 90 nghìn tỷ đồng, gây ảnh hưởng tiêu cực đến thị trường chứng khoán.

2. Giá vàng đỉnh nóc

Giá vàng năm qua đã khiến biết bao người thổn thức. Những hàng dài người xếp hàng trước cửa tiệm vàng hay trực chờ cả đêm trước chi nhánh ngân hàng để mua vàng, giữa bối cảnh giá vàng trong nước có thời điểm lên đến 92 triệu đồng mỗi lượng là hình ảnh tiêu biểu cho sức nóng của vàng trong năm qua.

https://m.cafef.vn/gia-vang-sjc-chinh-thuc-vuot-90-trieu-dong-luong-vang-nhan-tron-tang-dung-dung-188240510085624207.chn


Trong bối cảnh đó, SBV đã có nhiều biện pháp giúp ổn định thị trường như tổ chức đầu thầu vàng hay bán vàng bình ổn qua một số chi nhánh ngân hàng. Hiện tại, giá vàng đã được bình ổn, không còn nóng sốt, người dân cũng không còn xếp hàng mua vàng bởi có xếp hàng thì cũng không mua được.

https://laodong.vn/kinh-doanh/nguoi-dan-kho-mua-vang-nhan-tron-vang-mieng-sjc-1412647.ldo

Thôi thì ai có vàng cứ giữ cho chặt, ai chưa có thì mua tài sản khác. Đâu chỉ vàng thật mới biết tăng giá...

3. Giá Bitcoin bay phấp phới 

Bitcoin, thứ được ví von là vàng kĩ thuật số, đã có màn tăng giá không thể ngoạn mục hơn từ mốc $67000 lên $106000 kể từ tháng 11/2024. Việc Donald Trump trở lại Nhà Trắng được xem là động lực lớn nhất giúp các tài sản kỹ thuật số tăng giá ồ ạt trong tháng 11 và 12. Dù đang điều chỉnh khá mạnh trong những ngày cuối năm, các đồng tiền số được dự báo sẽ còn tăng trưởng mạnh hơn trong năm 2025, khi chính phủ mới của Hoa Kỳ chính thức đi vào hoạt động.

4. Thị trường chứng khoán ảm đạm

Chứng khoán Việt Nam bước vào năm 2024 đầy hồ hởi với sự tăng giá mạnh mẽ của các cổ phiếu ngân hàng và công nghệ. Nhưng niềm vui ngắn chẳng tày gang. Sau quý I, khi những áp lực của tỷ giá và giá vàng liên tục ập đến, thị trường chứng khoán đã liên tục đi ngang trong biên độ hẹp VNINDEX 1200-1280đ. Vẫn còn đó những cổ phiếu tăng bằng lần như của họ Viettel (VTP, CTR), họ FPT (FPT, FOX, FRT), hoặc sự phục hồi của Thế giới Di động (MGW). Tuy nhiên, phần lớn các nhóm cổ phiếu yêu thích của chứng sĩ trong các ngành chứng khoán, bất động sản, tài nguyên cơ bản đều không có được sự tăng trưởng trong năm qua. 

Những tháng cuối năm chứng kiến sự ảm đạm của thị trường, khi khối lượng giao dịch trong mỗi phiên chỉ khoảng 10-15 nghìn tỷ đồng. Thanh khoản thấp cùng với sự đi ngang của phần lớn các cổ phiếu khiến rất nhiều chứng sĩ chán nản và muốn rời bỏ thị trường.

Đến những chuyện mà không phải ai cũng để ý

1. Thị trường chỉ giao dịch từ sau 14h00 

Trong những thời điểm ảm đạm nhất, thị trường chứng khoán xuất hiện một hiện tượng lạ: thanh khoản đột biến sau 14h. Thật khó để khẳng định chắc chắn về sự thật đằng sau hiện tượng này, nhưng nhiều chuyên gia cho rằng, việc xuất hiện những lệnh mua bán khớp lệnh dồn dập ở các cổ phiếu trụ trong khoảng 14h hàng ngày là do khối tự doanh muốn tác động lên chỉ số phái sinh nên cố tình tạo thanh khoản để kéo hoặc đạp chỉ số chung. Một số YouTuber còn chỉ ra rằng, cứ khi khối tự doanh cầm nhiều hơn 17000 hợp đồng Short thì thị trường thường giảm điểm bất thường sau 14h.

Trong những tuần đầu tiên của năm 2025, khi thanh khoản vẫn tiếp tục ảm đạm, các yếu tố vĩ mô chưa hỗ trợ thị trường, anh chị em nên để ý tới đặc điểm này của thị trường chứng khoán để có kế hoạch mua bán hợp lý, tránh mua đuổi trong những thời điểm đầu phiên, đặc biệt trong khoảng 1-2 tuần trước các ngày đáo hạn phái sinh (16/01/2025; 20/02/2025; 20/03/2025).

2. VNIndex hay Banking Index?

Trong nửa cuối năm vừa qua, không quá khi nói rằng, VNIndex vận động chủ yếu bằng các cổ phiếu ngành ngân hàng. Bank lên thì thị trường lên, bank bị đạp thì chỉ số cũng "banh xác". Vốn hoá chiếm tỷ trọng quá lớn khiến cho tầm ảnh hưởng của các cổ phiếu ngân hàng ảnh hưởng sâu sắc đến chỉ số chung. Do đó, trong những tuần đầu năm, hãy tỉnh táo và đừng fomo nếu chỉ số có những phiên tăng mạnh nhưng dòng tiền chỉ tập trung ở ngành ngân hàng, trong khi các cổ phiếu ngành khác đi ngang hoặc bị bán.

3. Các quỹ mở khoe lãi khủng, nhưng nhà đầu tư vẫn hoà vốn hoặc lỗ

Không khó để bắt gặp những báo cáo lợi nhuận ấn tượng về lợi nhuận của các quỹ mở trong năm 2024. Một số quỹ thậm chí có mức tăng trưởng trên 25% như VMEEF, SSISCA, VLGF, VCBF-BCF, VCBF-MGF. Trong bối cảnh VNIndex chỉ có mức tăng trưởng hơn 12% trong năm 2024, thành quả của các quỹ mở là hết sức ấn tượng. Có thể khẳng định, các quỹ mở, với ưu thể vượt trội về khả năng phân tích lựa chọn cổ phiếu, năng lực quản trị rủi ro tốt, chiến lược bài bản, chính là sự lựa chọn rất lý tưởng cho các nhà đầu tư mới, nhà đầu tư không chuyên để tìm kiếm mức lợi nhuận tốt trên thị trường chứng khoán.


Hình 1. Hiệu suất các quỹ mở (quỹ tương hỗ) trong năm 2024 (Nguồn: Fmarket)

Vậy nhưng, hãy khoan nghĩ rằng, cứ đầu tư vào quỹ mở vào bất kì thời điểm nào và theo bất kì cách nào trong năm qua thì nhà đầu tư sẽ có lợi nhuận tốt. Thực tế, tới cuối năm, nhiều nhà đầu tư vào các quỹ mở không hề có được niềm vui với những con số ấn tượng mà quỹ báo cáo. Để hiểu được điều này, hãy nhìn vào 3 đồ thị giá của 3 quỹ mở có mức tăng trưởng từ 24-33% trong năm qua

Hình 2. Đồ thị giá trong năm 2024 của quỹ VEOF

Hình 3. Đồ thị giá trong năm 2024 của quỹ VMEEF


Hình 4. Đồ thị giá trong năm 2024 của quỹ SSISCA

Hãy nhìn vào những điểm được kẻ đường dọc màu đỏ, đó là thời điểm giữa tháng 6 năm 2024, khi giá của các chứng chỉ quỹ đều chạm đỉnh. Kể từ đó, giá chứng chỉ quỹ hầu như đi ngang và đi xuống. Vậy là trên thực tế, mọi người chỉ có lời 25-35% nếu dồn cả sấp tiền mua ccq vào đầu năm 2024, hoặc có mua thì chỉ mua trong vòng 4 tháng đầu năm thì mới thực sự có được một hiệu suất ấn tượng. Còn anh chị em vào quỹ từ tháng 6 trở đi thì cũng xác định là hoà hoặc lỗ nhẹ chứ tài sản chẳng thêm được mấy.

Do đó, hãy tỉnh táo khi đọc những báo cáo ấn tượng mà các quỹ đưa cho mọi người. Những con số tăng trưởng mạnh cho thấy các quỹ đã làm rất tốt việc chọn đúng ngành, chọn đúng cổ phiếu, chọn đúng chiến lược. Nhưng điều đó không đồng nghĩa với một sự tăng trưởng đều đặn. Khi thị trường khó khăn, các quỹ mở cũng sẽ phải chịu đựng khó khăn giống như các nhà đầu tư cá nhân và hầu như không có lợi nhuận. 

Rốt cuộc, để có lợi nhuận, anh chị em vẫn cần có một điểm mua phù hợp và quan trọng hơn là có một tỷ trọng phù hợp của lớp cổ phiếu để đảm bảo có thể đồng hành với quỹ trong một khoảng thời gian lâu nhất có thể, cũng như dự phòng cho sự sụt giảm hay đi ngang của thị trường trong những giai đoạn khó khăn của thị trường. Nếu chỉ mua mà không biết đang mua gì, mua với giá nào, thị trường đang triển vọng hay rủi ro thì lợi nhuận có thể sẽ không tới với anh chị em đâu.

Thị trường đầu tư sẽ ra sao trong đầu năm 2025?

Những khó khăn của cuối 2024 có thể còn kéo dài sang nhiều tuần, nhiều tháng của 2025. Những biến số quan trọng nhất vẫn sẽ là (1) tỷ giá, (2) lãi suất và (3) lợi nhuận doanh nghiệp. Nếu DXY vẫn quanh 108, lãi suất ON vẫn lơ lửng 4-5%, doanh nghiệp không tăng trưởng đột biến về lợi nhuận thì sẽ chẳng có con sóng nào cả, và thị trường vẫn đi trong "cái hộp" của nó thôi. 

Hãy kiên nhẫn chờ đợi, tới khi những áp lực về tỷ giá giảm bớt, lãi suất bớt căng thẳng, và quan trọng nhất, là chọn đúng những doanh nghiệp tốt, đầu ngành, có kì vọng tăng trưởng để đầu tư vào. 

Hãy phân bổ một tỷ trọng vừa phải vào thị trường cổ phiếu (bất kể là cổ phiếu niêm yết hay chứng chỉ quỹ cổ phiếu), mua một cách chậm rãi, khôn ngoan và kiên trì nắm giữ. 

Hãy tận dụng những cú sụt giảm của thị trường chung để mua vào và ngừng mua lại khi thị trường có dấu hiệu tăng quá đà mà không có thanh khoản.

Khó khăn thì vẫn còn, nhưng 2025 có lẽ vẫn là một năm đầy hứa hẹn của thị trường chứng khoán. Đừng đứng ngoài cuộc, nhưng cũng đừng quá vội vàng.

Chúc anh chị em một năm đầu tư thắng lợi!


Nhận xét

Bài đăng phổ biến